Hải đăng Phú Quý

Poulo-Cécir-de-Mer là tên chính thức của đảo thời Pháp bảo hộ. Dân gian thì gọi nó là Cù lao Thu, Cù lao Khoai xứ. Hôm nay, trên đỉnh núi Cấm, ngọn núi cao nhất trong ba ngọn núi của đảo, có một ngọn hải đăng vẫn đang làm việc. Nó không nằm sau lớp kính bảo tàng. Trời tối là nó tự bật, rồi quay liên tục.

Hải đăng Phú Quý: di sản vẫn đang trực ca

Theo lời người giữ đèn, thời Pháp đảo từng có một ngọn đèn ở chỗ khác. Với ngọn đèn bây giờ, đơn vị quản lý ghi năm thiết lập 1997. Tháp hình khối vuông, không phải trụ tròn như nhiều người vẫn hình dung về hải đăng. Tháp cao chừng hai chục mét, có lồng đèn và ban công, đứng trên một nhà trạm hai tầng sơn vàng. Vì chân tháp đã nằm trên đỉnh núi nên ánh đèn ở độ cao hơn 120 m trên mặt biển: ánh trắng, chớp từng nhóm hai lần, chiếu đủ một vòng.

Vậy di sản này còn ý nghĩa gì hôm nay? Câu trả lời giản dị đến bất ngờ: nó vẫn làm đúng việc của nó. Đèn nằm cách đường hàng hải quốc tế 6–12 hải lý. Nó đánh dấu vị trí đảo, làm đèn nhập bờ dẫn tàu thuyền ra vào vùng biển Phan Thiết, và tàu ngoài khơi xa vẫn thấy. Người giữ đèn kể thuỷ thủ nước ngoài gọi nó là mắt biển. Bạn có tò mò vì sao một ngọn đèn chạy bằng năng lượng mặt trời, tự bật tự quay, vẫn cần người trực không? Năm 2021 trạm có sáu người. Việc của họ rất rõ: đèn tắt thì phải sửa trong vòng mười lăm phút, không sửa được thì bật đèn phụ và phát thông báo hàng hải. Trạm còn quan sát vùng biển xung quanh. Theo lời người giữ đèn, đêm 9/11/2006 một cơn bão gió giật cấp 14 làm bung toàn bộ kính, hất văng đèn và hỏng hệ pin mặt trời. Hôm đó trạm có ba người. Phải mất gần một tháng mới khắc phục xong, và đèn được thay bằng hệ đèn nội địa.

Từ trên cao nhìn được toàn đảo, cánh đồng điện gió với những cánh quạt trắng, và xa hơn là hòn Trứng, hòn Đen, hòn Trào. Ngay cạnh tháp đèn là Ngọn đuốc Hồ Chí Minh cao 19,5 m, con số ứng với ngày sinh của Bác, 19/5. Cán bộ, quân và dân trên đảo tự góp tiền dựng nó, nhiều người lên góp công vào ngày nghỉ cuối tuần, và khánh thành năm 2011. Sân quanh đuốc là nơi người đảo viếng Bác và báo công vào những ngày lễ lớn. Hai công trình đứng cạnh nhau trên một đỉnh núi: một cái người đảo dựng cho chính mình, một cái soi cho những con tàu đi ngang ngoài khơi. Hơn một thế kỷ trước, chuyện dựng đèn ở hòn đảo này còn là một dòng chữ trong hiệp ước. Hôm nay vẫn có người thức để một ngọn đèn trên núi không tắt. Bạn có muốn đứng dưới chân tháp đúng lúc trời tối và nhìn nó tự bật lên?

Đủ để quyết định đi hay không

Nơi này là gì

Hải đăng vẫn hoạt động, có người trực, do ngành bảo đảm an toàn hàng hải quản lý

Vị trí

Đỉnh núi Cấm, góc tây bắc đảo Phú Quý, đặc khu Phú Quý, tỉnh Lâm Đồng

Năm thiết lập

Đơn vị quản lý ghi năm thiết lập 1997

Ánh đèn

Ánh trắng, chớp nhóm 2, chu kỳ 15 giây, chiếu 360°

Lối lên

Cuối đường lên chùa Linh Bửu, leo bộ chừng một trăm hai mươi bậc đá

Vé

Không bán vé vào cửa